صفحه اصلي نقشه سايتپست الكترونيك
جستجوی پیشرفته جستجو در وب
از معلم خود ياد بگير و در زندگي به آن عمل كن. امام علي (ع)
شنبه ٠٧ اسفند ١٣٩٥
موقعیت : صفحه اصلي > رياست  > سخنراني ها > سخنراني روز ملي پژوهش 
سخنراني روز ملي پژوهش
 
متن سخنراني رياست محترم پژوهشگاه مطالعات آموزش و پرورش سركار خانم دكتر تحريري نيك‌صفت در مراسم روز ملي پژوهش- مورخ 24/9/1387- سالن حجاب
 

بسم الله الرحمن الرحيم
 
ميلاد با سعادت دهمين اختر تابناك آسمان امامت و ولايت، حضرت امام علي النقي، هادي عليه السلام را به فرزند بزرگوارش و حضار ارجمند تبريك عرض مي‌كنم. آرزومندم هدايت پر بركت اين امام همام شامل همه ما گردد. همچنين پيشاپيش عيد سعيد و عالي غدير خم را تبريك مي‌گويم و آرزو مي‌كنم كه همه ما از متمسكين به ولايت امام علي بن ابيطالب عليه السلام باشيم. هفته پژوهش را به همه پژوهشگران عزيز، معلمان پژوهنده ،‌دانشجويان ارجمند، دانش‌آموزان پژوهشگر و همه استادان و همه سروران تبريك مي گويم و از اين كه قدم رنجه فرموده و دعوت‌ را پذيرفتيد  و در همايشي كه براي تكريم شما برگزار شده شركت نموديد، سپاسگزارم. ان شاءا... خداوند عنايت فرمايد تا علم ، معرفت ، عمل و گفتار ما در رضاي او و براي او باشد و ان شاءا.... خداوند زحمات ، تلاش‌هاي ما در جهت اعتلاي جمهوري اسلامي ايران را بپذيرد.
زماني كه مقام معظم رهبري فرمودند: حق كشور ما اين است كه در چشم انداز 20 ساله، رتبه اول را در بين كشور‌هاي منطقه كسب كند. من با تمام وجود به آن لبيك گفته وبا خود عهد كردم و گفتم: «به عنوان يك سربازي كوچك در حد خود تلاش خواهم كرد تا درمسير اين آرزو و آرماني كه ترسيم فرموديد ،قدم بردارم .
مطمئنم همه‌ي شما سنگربانان دانش، معرفت و پرورش و تحقيق نيز به چنين لبيكي پاسخ گفتيد. زيرا همه خود را از سربازان ايشان مي دانيم و در راه مقاصد متعالي اين نظام مي‌كوشيم، تا ان شاءا... اين انقلاب را به صاحب اصلي آن حضرت امام عصر (عجل‌ا... فرجه الشريف) بسپاريم.
مستحضريد كه جايگاه و نقش پژوهش با توجه به رويكرد و جهت‌گيري كه براي پيشرفت و رفع مشكلات اساسي آموزش و پرورش داريم، اساسي است و به ضرورت بايد به اين جايگاه توجه كافي شود. متأسفانه پژوهش در آموزش و پرورش و بسياري از دستگاه‌هاي ديگر مظلوم است. در رابطه با برنامه پنجم در جلسه‌اي در وزارت علوم تأكيد و اعلام كردم كه وزارت آموزش و پرورش را جدي بگيريد. بايد پژوهش را در آموزش و پرورش جدي بگيريم. در برنامه پنجم بايد جايگاه ويژه‌اي براي پژوهش در نظر گرفته شود؛ وقتي مقام معظم رهبري بحث تحول در آموزش و پرورش را مطرح مي‌كنند، نشان از دورانديشي و درايت ايشان است. ايشان مي دانندكه اساس پيشرفت  هر جامعه تعليم و تربيت آن است. اگر آموزش و پرورش متحول شود بي‌ترديد، اين تحول در همه ي ابعاد آن جامعه تسري مي يابد. تحول در آموزش و پرورش موجب و زمينه‌ساز تحول در ساير زمينه‌ها مي شود. به قول امام راحل (ره): آموزش و پرورش كارخانه و اساس انسان سازي است. ما در درجه اول به انسانهاي فرهيخته ،فكور و انديشمند احتياج داريم و انساني واجد اين صفات در هر كجا  و هر جايگاه باشد ، منشاء اثر و تحول خواهد شد. بر همين اساس است كه اگر به دنبال پيشرفت هستيم، بايد افق نگاه‌هاي خودمان را گسترش بدهيم و به آموزش و پرورش نگاه ويژه‌اي داشته باشيم.
از اين‌كه امسال، درآغاز هفته پژوهش در اقدامي نمادين و هماهنگ، زنگ پژوهش با حضور مديران ارشد وزارت آموزش و پرورش و وزرات علوم و به دست نماينده محترم رئيس جمهور محبوب نواخته شد، تشكر مي‌كنم. اين يك حركت نمادين است تا همه باور كنيم و اهميت پژوهش را بپذيريم  و در همين مسير حركت كنيم.
پژوهش در آموزش و پرورش عاملي براي گسترش مرزهاي دانش است. امروزه با سرعتي كه توسعه علم و فناوري در دنيا دارد نمي توانيم با سرمايه هاي محدود و شيوه‌هاي سنتي و غير كارآمد، دانش‌آموزان را تربيت و اداره كنيم، امروزه همه‌ي ما پذيرفته‌ايم كه بايد روش‌هاي نوين تدريس را انتخاب كنيم. امروز همه معلمان مي‌دانند، كه شاگرد خود بايد فعال باشد، بنابراين اگر مي خواهيم مرزهاي دانش را گسترش دهيم، بايد از دانش‌آموز شروع كنيم دانش‌آموزان را به تحقيق ؛ تفكر و پژوهش وادار نماييم. دانش‌آموز بايد بداند كه اگر بخواهد در اين عرصه عقب نماند، يا اگر مي خواهد در چشم انداز 20 ساله كشور، بر اساس دانايي محوري حرف اول را بزند، بايد از ابتدا و امروز شروع كند. اين امر ممكن نمي‌شود، مگر اينكه معلمان ما به اين باور و رشد برسند. البته بايد انگيزه‌هاي لازم را براي معلمان ايجاد كرد، اين وظيفه سنگين مسئولين است. از طرفي ما هم رسالتي مهم بر عهده، داريم. ما به عنوان معلم و عهده  دار هدايت دانش‌آموزان كشور نمي توانيم و نبايد همچون گذشته و بدون پژوهش يا با مطالعه اندك در كلاس‌ها حاضر شويم. دانش‌آموزان ما در بعضي از زمينه‌ها به اطلاعات تازه‌اي نياز دارند و لزوماً بايد معلمين ما اين اطلاعات را به دست بياورند، براي كسب اين توانايي‌ها بديهي است كه معلمين ما بايد به بحث پژوهش و تحقيق توجه ويژه‌اي داشته باشند.
در عصر فراصنعتي كه به عصر دانش و اطلاعات شهرت پيدا كرده است. ديگر شاخص براي پيشرفت يك جامعه درآمد سالانه نيست، بلكه آنچه ميزان پيشرفت يك جامعه‌اي را  اندازه‌گيري مي‌كند، ميزان اطلاعات  و دانش سازمان يافته آن است. كشوري در اين عرصه گوي سبقت را خواهد ربود كه اطلاعات و دانش سازمان يافته بيشتري داشته باشد و بتواند آنها را بكار ببندد.
در اهميت آموزش و پرورش همين بس كه آموزش و پرورش، بستر توسعه‌ي جامعه و پژوهش بستر توسعه آموزش وپرورش است.پس اگر قرار است جامعه توسعه پيدا كند بايد به آموزش و پرورش توجه جدي شود و اگر آموزش و پرورش مي‌خواهد توسعه پيدا كند، بايد به پژوهش توجه نمايد. و اين همت والاي شما پژوهشگران كه افتخار كشور هستيد را مي طلبد. آموزش و پرورش مي تواند جامعه پژوهش محور و دانش‌مدار را پايه ريزي كند. از عهده‌اش برمي‌آيد فقط كافي است باور كند. آموزش و پرورش بايد پژوهش را باور كند ، اين نكته را تأكيد مي كنم كه نبايد تصور شود هزينه در بخش پژوهش، يك كار لوكس و تجملي است بلكه بايد باور كنيم كه اين يك كار ضروري  و سرمايه گذاري است و لزوماً بايد به آن بپردازيم. در بعضي از كشورهاي پيشرفته هزينه‌‌هاي هنگفتي صرف مي‌شود تا به يك موفقيت به ظاهر ناچيز برسند.
 اما هنوز در كشور ما در مورد مسايل اساسي، كاستي‌ها و بي‌توجهي‌هاي زيادي را مي‌بينيم. مسوولين محترم اجرايي نبايد فكر كنند كه پژوهش در كوتاه مدت نتيجه بدهد، پژوهش به‌ويژه در حيطه علوم تربيتي و رفتاري يك كار طولاني زمان‌بر و دير‌بازده است. شايد نتيجه بسياري از پژوهش‌ها  در كوتاه مدت چشم‌گير و بارز نباشد اما چشم گير نبودن، به معني مهم نبودن نيست، پژوهش في نفسه بسيار اثرگذار و مهم است، اما ماهيت كار پژوهش در علوم آموزش و پرورش  معين است، نبايد فكر كنيم چون امور تحقيقاتي طول مي‌كشد و يا نتيجه آن در دراز مدت قابل مشاهده و ملاحظه است آن را  كنار بگذاريم و بر اساس آزمون و خطا تصميم بگيريم. اساساً ما فرصت آزمايش و خطا را نداريم. ما اجازه آزمون و خطا نداريم. ما ادعاي بزرگي كرديم،چشم جهانيان به ماست و بنابراين بايد از فرصتي كه در اختيار داريم به خوبي استفاده كنيم و بتوانيم ان شاءا... از فرصت اندك بهترين بهره‌برداري را بكنيم.
در پژوهشگاه  مطالعات آموزش و پرورش تلاش مي كنيم تا علاوه بر پاسخ به نيازهاي فوري مسئولين محترم اجرايي به كارهاي ريشه‌اي و اساسي هم بپردازيم.در كنار تحقيقاتي كه  توسط اعضاي محترم هيات علمي كه  بنده به آنها افتخار مي كنم و ساير پژوهشگران انجام  مي‌گيرد، نشست‌هاي علمي و كارشناسي هم داريم تا به نيازهاي اجرايي مسولان را نيز پاسخ دهيم.
شايد لازم باشد در اينجا درباره وظيفه و رسالت پژوهشگران چند نكته اي را عنوان كنم:
يكي از مهمترين وظيفه شما پژوهشگران عزيز توسعه، تحول و ارتقاي كيفيت نظام تربيتي است. نظام تربيتي ما نيازمند توسعه ، تحول و ارتقاء است و بايد از طرق مختلف به ارتقاي كارآيي و كيفيت آن بپردازيم و با شاخص‌هاي ملي و بين المللي آن‌ها را آزمون كنيم و نتايج كار خودمان را بسنجيم.
يكي ديگر از وظايف پژوهشگر، پيش‌گيري از چالش‌ها ، مسائل و بحران‌ها است. چشم اميد به شما‌ها است كه به تحقيق و مطالعه اعتقاد داريد، اين شما هستيدكه بايد از قبل مسايل، مشكلات و چالش‌ها را  رصد و براي آن‌ها چاره انديشي كنيد. اين نقش پيشگيري، شناسايي و تشخيص مسايل تربيتي است. در واقع اين نقش، رسالت درماني است.جامعه از شما پژوهشگران عزيز علاوه بر پيشگيري، انتظار درمان دارد. واقعاً رسالت شما سنگين است. هر كسي در عرصه هستي رسالتي سنگين تر دارد، بيشتر مورد توجه خدا قرار خواهد گرفت.
 وظيفه ديگر شما توسعه فرهنگ پژوهش است، تمام اين مناسبت‌ها و مراسم  براي اين است كه فرهنگ پژوهش توسعه پيدا كند، تا  فرهنگ پژوهش نهادينه نشود، نمي توانيم ادعا و تصور كنيم كه شعار "بدون مطالعه و پژوهش تصميم نگيريم" عملي خواهد شد.
 وظيفه ديگر تعامل علمي و پژوهشي با ساير نهادهاست، من به شدت از اين كه در برخي دستگاه ها، سازمان‌ها ، واحدها و معاونت‌هاي يك وزارتخانه، واحدها همديگر را رقيب مي بينند بيزارم.  ما به عنوان سازمان‌هاي پژوهشي يك وزارتخانه نبايد فكر كنيم، در مقابل يكديگريم، بلكه همه نهادها و سازمان‌هاي پژوهشي كه به نظام تربيتي مي‌پردازند، بايد تعامل پژوهشي و تبادل تجارب داشته باشند، ما همه دلسوز نظام ايم و بايد همگام و هم جهت براي اعتلاي آن بكوشيم.
 بايد اين هدف والا را مد نظر داشته باشيم كه دانش‌آموزان ما استعدادهايشان به بهترين شكل شكوفا شود. اين  ميسر و ممكن نمي شود، مگر اين كه تعامل داشته باشيم. اين راهبرد اساسي، يكي از مهم‌ترين راهبردهاي مديريت در پژوهشگاه مطالعات آموزش و پرورش است. ما بايد مديريت را در پژوهشگاه را نيز بهبود ببخشيم. بحث تقويت، هماهنگي و يك پارچه سازي نظام سياستگذاري در تحقيقات آموزش و پرورش يك اصل اساسي است. پيشنهاد مي‌كنم در اين زمينه كارشناسي و بررسي بشود.
بهبود اعتبارات ،‌تجهيزات و امكانات از ديگر موارد مهم است. در اينجا از همه نمايندگاني كه از استان‌ها تشريف آوردند ، روساي محترم سازمان‌ها ، معاونت‌هاي مختلف و كارشناسان عزيز بخاطر اينكه تا كنون اعتبارات پژوهشي آنان دريافت نشده، عذرخواهي مي كنم. چگونه ممكن است ما اعتقاد به پژوهش داشته باشيم، ولي اين عزيزان را سرگردان بگذاريم؟ باور كنيد پيگير هستيم.
گسترش و تقويت نظام نظارت ،ارزشيابي سازماني و پژوهشي، يكي ديگر از راهبردهاي اساسي ماست، كه ما را به مقصد مي رساند. همچنين استفاده نظام مند از ظرفيت دانشگاه ها ، گسترش  همكاري‌هاي بين المللي، تناسب موضوع پژوهش با سياست‌ها و برنامه‌ها باعث مي شود تا مجريان بيشتر ما را باور كنند. ايجاد انگيزه براي پژوهشگران، استفاده از عنصر رقابت در فراخوان‌هاي پژوهشي، بهبود اشاعه كاربست يافته‌هاي پژوهشي از ديگر موضوعات قابل طرح در اين حوزه است. البته مسايل ديگري هم وجود دارد كه ان‌شاءا.. ديگر عزيزان و استاداني تشريف دارند در اين‌باره بحث خواهند كرد و با سخنانشان ما را به فيض خواهند رساند.
آرزو مي كنم كه خداوند به همه ما نيت خالص عنايت كند و عمل ناچيز ما رادر درگاه ربوبيت‌اش به شايستگي بپذيرد. خداوند به ما كمك كند تا در هر جايگاهي كه هستيم موفق باشيم و در نظام مقدسي كه با خون شهداء آبياري و پايه‌گذاري شده مفيد و مؤثر باشيم. از عزيزاني كه بر من منت گذاشته و دعوت ما را پذيرفتيد، بار ديگر تشكر مي‌كنم. از همه بزرگواراني كه در برگزاري هفته پژوهش تلاش كردند، از همه اعضاء و همكاران خوب پژوهشگاه و از همكاران شاغل در معاونت‌ها و سازمان‌ها  كه مخلصانه و مشتاقانه در برگزاري اين مراسم مشاركت داشتند تشكر مي كنم و اميدوارم خداوند از همه ما به شايستگي بپذيرد. به اميد روزي كه "بدون مطالعه و پژوهش تصميم نگيريم".
صفحه اصلي |نقشه سايت|تماس با ما|پست الكترونيك